Willekeurig artikel Alle artikelen A–Z
2 talen

Zeami

Uit HitStory, de popencyclopedie van School of Rock · Artiest

Zeami Motokiyo, ook Kanze Motokiyo genoemd, leefde van ongeveer 1363 tot ongeveer 1443. Hij was een Japanse acteur, toneelschrijver en denker over theater, en geldt als de belangrijkste schrijver van het Noh-theater. Zijn vader Kan'ami leidde een toneelgezelschap en zag al vroeg dat zijn zoon talent had. Toen de jonge shogun Ashikaga Yoshimitsu hem zag optreden, nam die de acteur onder zijn hoede. Zeami kreeg aan het hof een klassieke opleiding in literatuur, dichtkunst en filosofie, wat voor een acteur ongebruikelijk was. Na de dood van zijn vader in 1385 nam hij de leiding van het gezelschap over.

Muziek en doorbraak

Zeami schreef naar schatting vijftig toneelstukken. Veel ervan ontleenen hun stof aan het Heike monogatari. Bekende titels zijn Atsumori, Takasago, Izutsu, Matsukaze en Yamanba. Hij verbond volksdans, drama en muziek met klassieke poëzie. Daarnaast schreef hij eenentwintig verhandelingen over de beginselen van het Noh, waaronder Fūshikaden. Die behoren tot de oudste geschriften over toneel in Japan, maar ze raakten pas in de twintigste eeuw breed bekend. Na het overlijden van Yoshimitsu kreeg hij het moeilijker. In 1434 werd hij door shogun Yoshinori verbannen naar het eiland Sado. Na diens dood in 1441 keerde hij terug naar het vasteland.

Invloed

Noh is een theaterkunst waarin langzame dans, gezongen en gesproken tekst, maskers en een klein ensemble van fluit en trommen samenkomen. Zeami bracht deze kunst naar haar klassieke hoogtepunt. Zijn stukken worden sinds hun ontstaan zonder onderbreking in Japan opgevoerd, en zijn ideeën over schoonheid, stilte en de bloem van een voorstelling werken nog altijd door in de Japanse kunst.

Luisteren

Luistertip. Luister naar een opname van Noh en let op de zang van het koor, de fluit en de handtrommen. Merk op hoe lang stilte en spanning worden vastgehouden voordat een klank volgt.

Genoemd in andere artikelen

Zie ook

Categorieën: ArtiestenNō