Willekeurig artikel Alle artikelen A–Z
2 talen

Gamelan of the Yogyakarta Royal Palace

Uit HitStory, de popencyclopedie van School of Rock · Artiest

Gamelan of the Yogyakarta Royal Palace · Het gamelan van het koninklijk paleis van Yogyakarta is het ensemble dat de muziek van het hof op Midden-Java speelt. Gamelan zelf is de traditionele ensemblemuziek van de Javanen, Soendanezen en Balinezen in Indonesië en bestaat vooral uit slaginstrumenten. Het woord komt van het Javaanse gamel, dat verwijst naar het bespelen van slagwerk of het slaan met een stok. In 2014 werden de gamelantradities erkend als Nationaal Immaterieel Cultureel Erfgoed van Indonesië, en in 2021 nam UNESCO gamelan op in de Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid.

Muziek en doorbraak

De klank ontstaat door metalen instrumenten zoals gongs, metallofoons en kleine gongkransen, aangevuld met trommels en vaak met strijkers, fluit en zang. Het ensemble kent geen dirigent in de westerse zin: een trommelaar of een ander leidend instrument geeft de wisselingen aan. De stukken hebben vaste vormen, waarvan ladrang er een is, en worden in een van de twee toonsystemen gespeeld, pelog of slendro, in een bepaalde pathet, een soort toonaardkeuze. Ladrang Liwung in pelog pathet barang volgt zo'n vorm.

Invloed

Voor wie popmuziek beluistert is gamelan van belang omdat het laat horen hoe een samenspel van herhaalde cycli klinkt, met lagen die elk op een eigen tempo doorlopen. Die klanken inspireerden later westerse componisten en popmuzikanten. De paleistraditie van Yogyakarta wordt gezien als een van de vormen waarin deze muziek het zuiverst bewaard is gebleven.

Luisteren

Luistertip. Luister naar Ladrang Liwung en luister eerst naar de grote gong, die slechts af en toe klinkt. Probeer daarna te horen hoe de hogere instrumenten sneller bewegen rond die trage structuur.
Categorieën: ArtiestenGamelan